Szanowni Państwo!
Zapisując się do naszego newslettera będziecie otrzymywać Państwo cotygodniowe intencje modlitewne za prześladowany Kościół Chrystusa na świecie.
Zachęcamy Państwa do wspólnej modlitwy za prześladwanych chrześcijan.
Nasza wspólnota liczy już 972 osób!
Iran graniczy z dziesięcioma krajami i jest największym państwem w Zatoce Perskiej. Przez tysiące lat Iran przeżył wzrost, rozkwit i upadek kolejnych kultur i cywilizacji, panowali w nim Medowie, Persowie, Grecy i inne ludy i narody.
Dziś Iran zamieszkuje połowa ludności pochodzenia perskiego, obok nich żyją Azerowie, Gilanie, Mazarandanie, Kurdowie, Arabowie, Lurowie, Beluchowie, Turkmeni. 10% społeczeństwa to nomadowie żyjący na peryferiach kraju, natomiast większość Irańczyków zamieszkuje wielkie aglomeracje miejskie, w samym Teheranie żyje 7 milionów ludzi. Ponad 90% społeczeństwa wyznaje szyicki islam, który stanowi narodową oraz państwową religię od XVI wieku.
Od czasów rewolucji obowiązek noszenia okrycia głowy przez kobiety jest nakazany prawnie i wszelkie przejawy „oportunizmu" są ciężko karane. W 1925 roku oficer armii irańskiej, Resa Khan został obwołany szachem (królem) i obrał imię Resa Szach Pahlewi. Przemianował nazwę kraju z Persji na Iran i próbował zmodernizować islamski kraj. Iran w czasie II Wojny Światowej wszedł w sojusz z III Rzeszą, co spowodowało okupację sowiecko-brytyjską, a w 1941 roku jego abdykację.
Szachem został jego syn Mohammed Resa Pahlevi. W latach 60-tych zreformował kraj i ukierunkował go na model zachodni poprzez liczne propozycje socjalne (dał prawo wyborcze kobietom, możliwość edukacji), gospodarcze (spółdzielnie rolnicze), doprowadzając do wybuchu „Białej rewolucji".
Kraj ogarnęła fala protestów po zawiązaniu sojuszu Iranu z USA, Wielką Brytanią i Niemcami. Społeczeństwo sprzeciwiało się Szachowi i prozachodniej modernizacji kraju. Dyktatura władcy kierowała główny atak na duchowych przedstawicieli islamu, policja polityczna SAVAK prowadziła akcje inwigilacyjne. Doszło do wielu aresztowań, Amnesty International szacuje, że w 1977 roku w więzieniach znalazło się od 25.000 do 100.000 obywateli!
Między sierpniem 1978 roku a lutym 1979 roku protesty osiągnęły najwyższy szczyt. Potężna fala niezadowolenia w irańskim społeczeństwie, skierowana wobec reżimu związana była z prowadzeniem polityki, która od lat 60-tych podzieliła społeczeństwo na klasę biedną i bogatą, wywołała falę emigracji, a także ukierunkowała kraj pro-zachodnio, zarówno w sferze gospodarczej, jak i społeczno-kulturowej.
Protest wybuchł w wielkich miastach. Pomimo represji, miliony ludzi wyszło na ulice. Przeciwnicy dynastii Pahlewi działający aktywnie od 1925 roku, sprzeciwiali się również modernizacji i „uzachodnienia" kultury perskiej poprzez koalicję z USA. Innym powodem sukcesu rewolucji Chomeiniego była powstała w kołach intelektualnych tęsknota za „tradycyjnym i prostym modelem życia muzułmanina" oraz chęć powrotu do kultury islamsko-irańskiej.
Wraz z nostalgiczno-romantycznymi wyobrażeniami o przeszłości pod koniec lat 70-tych, na fali ogólnonarodowej sympatii, powraca z emigracji charyzmatyczny Ayatollah Ruhollah Mussawi Chomeini Hindi, który po nieudanym powstaniu w 1964 roku musiał żyć na wychodźstwie. Iskrą wybuchu rewolucji była kampania rządu Szacha przeciw analfabetyzmowi wśród kobiet i zakazowi noszenia przez nie chust.
Chomeini wykorzystał szyicką tradycję, umożliwiającą mu tryumfalny powrót z Paryża, ogłaszający powrót islamu w nowej republice. Szach został zmuszony do opuszczenia kraju. Chomeini wykorzystał legendę z IX wieku, która głosiła że choć jedenasty imam umarł bez męskiego potomka, to jednak jego syn żyje, ale ukrywa się i powróci kiedyś jako 12 imam.
Naród uznał szyickiego przywódcę Chomeiniego za owego potomka. Monarchia została obalona, a założone islamskie państwo rządzone było przez strażników rewolucji (ulama).
Tak zaczęła się era panowania fundamentalizmu islamskiego w Iranie.
Republika utrzymała wprawdzie demokratyczne elementy, jak wolne wybory prezydenckie kontrolowane przez radę ekspertów. Rada działająca od 1989 roku składa się z 86 duchowych wybieranych, co 8 lat przez społeczeństwo. Strażnicy mają władzę absolutną i rządzą się wedle zasady: „Każdy, kto do pojęcia Islamska Republika dołączy słowo demokracja jest wrogiem islamu".
Stany Zjednoczone jako sojusznik ustępującego dyktatora, stały się wrogiem numer jeden. Islamscy studenci zaatakowali ambasadę amerykańską i wzięli jej pracowników jako zakładników. Domagali się wymiany Szacha za dyplomatów. USA odrzuciło żądania i wprowadziło sankcję przeciw Iranowi. Od tego czasu sytuacja się tylko pogorszyła.
Z oburzeniem świat Zachodu przyjął werdykt Chomeiniego na brytyjskim pisarzu Salmanie Rushdim, skazanym na karę śmierci w 1989 roku, który swoją książką „Szatańskie wersety" miał jakoby obrazić islam.
Chomeini nawoływał wiernych prorokowi do wykonania zabójstwa pisarza. Rushdi przez lata ukrywał się przed zamachowcami. Chomeini prześladował każdą opcję opozycyjną. Podejrzanych więziono lub wieszano. W 1980 roku doszło do wojny z Irakiem, która trwała 8 lat wywołując liczne straty w ludziach po obu stronach i załamała gospodarkę.
Chomeini sprawował rządy autorytarne do śmierci, 3 czerwca 1989 roku. Otworzył epokę nowej arystokracji w Iranie, duchowych przywódców mających władzę absolutną. Po śmierci Chomeiniego przywódcą duchowym został Ayatollah Sayed Ali Chamenei. W 1997 roku prezydentem został nowoczesny i prozachodnio ukierunkowany polityk, Muhammad Chatami, co wywołało panikę wśród duchowych strażników rewolucji.
Prezydent rozpoczął otwieranie kraju na świat, kolejne zwycięstwo Chatamiego w 2000 roku miało być nowym rozdziałem dla Iranu. Stało się jednak inaczej. W czerwcu 2005 roku Mahmud Ahmadinedżad wygrał wybory prezydenckie i został 6 prezydentem kraju. Lubi się prezentować jako człowiek z narodu i konserwatywny szyita.
Populistyczny radykał o szowinistyczno-antysemickich przekonaniach izoluje naród i gospodarkę i przyczynia się do regresu intelektualnego, społecznego, kulturowego i gospodarczego swoich obywateli. Swoimi wystąpieniami i decyzjami prowokuje wybuch wielkiego konfliktu światowego, w którym mogą uczestniczyć wszystkie największe potęgi militarne.
Dziś, niemal 30 lat po rewolucji Chomeiniego, społeczeństwo pogłębia się w kryzysie. Polityczne represje i stagnacja gospodarcza są nadal wysokie, bezrobocie sięga 50%, brak poszanowania dla podstawowych praw człowieka, masowe aresztowania, publiczne egzekucje przez powieszenie, okrutne kary jak chłosta, czy amputacje dłoni, nakaz religijnych praktyk, propaganda rozczarowały społeczeństwo i zdarły iluzje o szczęściu w Iranie.
Niezadowolenie społeczne wzrasta, a młodzi nie widzą perspektyw na zmianę (około 70% społeczeństwa irańskiego ma mniej niż 30 lat).
Konstytucja z 1979 roku uzupełniona przez referendum w 1989 roku uczyniła Iran republiką islamską, w której działalność społeczna, polityczna, gospodarcza opiera się na prawach etyki państwowej regulowanej przez radę ekspertów współtworzoną przez przywódców religijnych. Najwyższym autorytetem moralnym i religijnym jest obecnie Ali Chamenei, poprzednio Chomeini.
Prezydent wybierany jest, co cztery lata. Prawa wprawdzie nadaje parlament (Madschlis), jednak ostatecznie musi je potwierdzić rada 12 strażników, powołanych przez parlament i ekspercką radę duchową. Prawo zawsze konfrontowane jest z koraniczną tradycją szyicką.
Głównym dobrem gospodarczym Iranu są złoża ropy naftowej i gazu ziemnego, którego jest drugim eksporterem na świecie po Rosji. Innym znanym produktem eksportowanym zagranicę są słynne perskie dywany.
Stolica: Teheran
Powierzchnia: 1.622.000 km2
Język: perski/farski.
Populacja: w 2007 roku liczba mieszkańców wyniosła 71,3 milionów ludzi.
Grupy etniczne: Persowie (51%), Azerowie (21%), Kurdowie (7%), Lurowie, Arabowie, Mazandarani.
Religią: Szyici (90%), sunnici (10%).
Średnia długość życia: 71 lat, dla mężczyzn: 69 lat (2004) dla kobiet: 72 lata (2004).
Waluta: Rial
Wzrost gospodarczy: 5,9% (2005)
Wskaźnik inflacji: 18%.